Gdzie jesteśmy w 2026 roku
Wsparcie techniczne Windows 10 zakończyło się 14 października 2025 roku. Od tego dnia Microsoft nie wydaje już bezpłatnych aktualizacji bezpieczeństwa dla konsumenckich i większości firmowych edycji Windows 10. Aby przedłużyć ochronę, Microsoft uruchomił program Extended Security Updates (ESU) — płatne łatki krytyczne i ważne wydawane co miesiąc przez maksymalnie trzy lata po EOS.
Pierwszy rok ESU (listopad 2025 – 13 października 2026) jest już aktywny. Decyzja, którą trzeba podjąć teraz, brzmi: czy kupować rok 2 (do 13 października 2027 r.), a jeśli tak — w jakim modelu i dla kogo. Ten artykuł rozkłada cenniki konsumencki i komercyjny, pokazuje segmenty klientów, którym ESU rok 2 realnie się opłaca, oraz alternatywy, które w wielu przypadkach są tańsze lub bezpieczniejsze.
Cennik ESU rok 1 vs rok 2 vs rok 3 — pełna tabela
ESU jest kumulatywne — jeśli kupujesz rok 2, musisz mieć opłacony rok 1 (cena obu lat sumuje się). Cena podwaja się co rok dla klientów komercyjnych, a dla konsumentów Microsoft nie zatwierdził jeszcze roku 2 ani roku 3.
Cennik komercyjny (firmy, instytucje, edukacja)
| Okres ESU | Cena za urządzenie/rok (USD) | Cena skumulowana (USD) | Dostępność |
|---|---|---|---|
| Rok 1 (11.2025 – 10.2026) | 61 | 61 | dostępne |
| Rok 2 (11.2026 – 10.2027) | 122 | 183 (Y1+Y2) | dostępne |
| Rok 3 (11.2027 – 10.2028) | 244 | 427 (Y1+Y2+Y3) | dostępne |
Dla edukacji Microsoft oferuje stawki preferencyjne (1 USD rok 1, 2 USD rok 2, 4 USD rok 3 — uczniowie i pracownicy szkół, uniwersytety, instytuty badawcze). Cloud Service Provider (CSP) oraz Volume Licensing mają identyczny cennik nominalny, różnica jest w sposobie zakupu i fakturowania (CSP — miesięcznie, VLSC — z góry rocznie).
Ceny są w USD, ale partnerzy CSP w Polsce fakturują zwykle w EUR lub PLN po kursie spot z dnia zamówienia (~4,00 zł/USD w maju 2026 r., tj. rok 1 = 244 zł netto/PC, rok 2 = 488 zł netto/PC, rok 3 = 976 zł netto/PC). Należy doliczyć marżę partnera (3–10%) i VAT 23%
Cennik konsumencki (osoby prywatne, gospodarstwa domowe)
| Ścieżka | Cena rok 1 | Dostępne rok 2/3? |
|---|---|---|
| Synchronizacja ustawień z kontem Microsoft (OneDrive Backup) | 0 USD | nie |
| Wymiana 1000 punktów Microsoft Rewards | 0 USD | nie |
| Zakup jednorazowy | 30 USD (ok. 130 zł) | nie |
Konsumencki ESU obejmuje wyłącznie rok 1. Microsoft jasno komunikuje, że po 13 października 2026 r. osoby prywatne nie będą mogły przedłużyć ochrony — pozostaje upgrade do Windows 11, wymiana PC, migracja na inny system lub komercyjne alternatywy (0patch).
Kto realnie powinien kupić ESU rok 2
ESU rok 2 jest celowanym produktem dla wąskiej grupy odbiorców. Poniższe segmenty to ci, którym najczęściej rachunek się zgadza.
1. Firmy z parkiem PC sprzed 2018 r., niekompatybilnym z Windows 11
Windows 11 wymaga TPM 2.0, UEFI Secure Boot oraz procesora z listy zgodności Microsoft (Intel 8. generacja+, AMD Ryzen 2000+). Stacje sprzed 2018 r. najczęściej tych warunków nie spełniają. Jeżeli firma ma 50–500 takich PC, koszt wymiany sprzętu (3000–4500 zł netto za laptop biznesowy z Windows 11 Pro) wielokrotnie przewyższa 122 USD ESU rok 2.
2. Branże regulowane wymagające ciągłości audytu
KNF (sektor finansowy), RODO + ABMED (medyczny), wytyczne UKNF dla TPP, normy PCI-DSS dla terminali płatniczych — wszystkie wymagają, by system operacyjny otrzymywał aktualizacje bezpieczeństwa. ESU oficjalnie spełnia ten warunek; 0patch nie zawsze, bo dostarcza wybiórcze mikropatche, a nie pełne CVE coverage.
3. Sektor JST i instytucje publiczne na umowach 3-letnich
Urzędy gmin, starostwa, szpitale powiatowe często mają kontrakty serwisowe 3-letnie. ESU rok 2 + rok 3 daje czas na przeprowadzenie postępowania PZP (Prawo zamówień publicznych) na nową infrastrukturę bez paniki.
4. Aplikacje line-of-business przywiązane do Win 10
Starsze ERP-y, systemy księgowe, oprogramowanie warsztatowe (diagnostyka samochodowa, CAD/CAM), aplikacje z driverami podpisanymi pod Win 10 — czasem migracja na Win 11 wymaga zakupu nowej licencji aplikacji (cena 5000–25 000 zł netto). ESU jest tańsze niż wymuszona aktualizacja LOB.
5. Konsumenci leniwi (rok 1 — 0 USD ścieżką OneDrive)
Dla osób prywatnych ESU rok 1 za 0 zł (synchronizacja ustawień z OneDrive) to no-brainer — daje 12 miesięcy spokoju do października 2026 r. Po tym terminie nie ma już opcji konsumenckiego ESU rok 2.
6. Klastry POS, kioski i sprzęt embedded
Terminale płatnicze, kasy POS w sklepach, kioski samoobsługowe, panele HMI w produkcji, sprzęt diagnostyczny w warsztatach — wszystkie często działają na zwykłym Windows 10 Pro lub IoT Enterprise i są certyfikowane wyłącznie dla tej wersji. Przepisanie certyfikatu na Windows 11 lub LTSC może zająć 6–18 miesięcy i kosztować dziesiątki tysięcy złotych. ESU rok 2/3 daje czas na uporządkowaną recertyfikację.
7. Środowiska VDI i Azure Virtual Desktop
Flota wirtualnych pulpitów Windows 10 w Azure Virtual Desktop, Citrix lub VMware Horizon — ESU jest wliczony bezpłatnie w cenę Windows 365 oraz AVD, nie trzeba kupować osobno. To ważne, bo wiele firm migruje fizyczne PC na cloud PC właśnie po to, by uniknąć kosztu ESU i zarazem wydłużyć żywotność starego sprzętu jako thin client
Kiedy ESU NIE ma sensu — TCO
Porównanie 3-letnie: ESU vs nowy PC vs upgrade do Win 11
| Scenariusz | Koszt 3 lata (PLN netto) | Komentarz |
|---|---|---|
| ESU rok 1+2+3 (firmowo) | ~1 750 zł | 61+122+244 USD × 4 zł/USD, bez sprzętu i wsparcia technicznego |
| Nowy laptop biznesowy + Win 11 Pro OEM | 3 500–4 500 zł | jednorazowo, 5-letnia gwarancja, pełne wsparcie |
| Upgrade Win 10 Pro → Win 11 Pro (sprzęt kompatybilny) | 0 zł | bezpłatny upgrade jeśli licencja Win 10 Pro aktywna |
| 0patch Pro | ~315 zł/rok × 3 = 945 zł | 24,95 EUR/rok/PC, micropatche wybranych CVE |
| Linux Mint / Ubuntu | 0 zł | wymaga retrainingu użytkowników, kompatybilność LOB |
Wniosek: dla sprzętu kompatybilnego z Windows 11 ESU nigdy się nie opłaca — upgrade jest darmowy. ESU ma sens wyłącznie dla sprzętu, który fizycznie nie obsługuje Win 11, lub dla aplikacji LOB blokujących migrację.
Praktyczny przykład: biuro księgowe z 12 PC
Klient KluczeSoft: biuro księgowe, 12 stacji roboczych z Win 10 Pro z lat 2016–2019, używa Comarch Optima w wersji desktop. PC Health Check wykazał: 4 PC kompatybilne z Win 11 (post-2018), 8 niekompatybilne. Comarch Optima oficjalnie wspiera Win 11 od wersji 2024.7.
Wariant A — wszystko na ESU rok 2+3: 12 × 2 lata × ok. 700 zł = 16 800 zł netto + brak wsparcia, brak feature updates, ryzyko compliance.
Wariant B — 4 upgrade, 8 wymiana: 4 × upgrade Win 11 = 0 zł + 8 × nowy laptop biznesowy Lenovo ThinkPad E16 z Win 11 Pro OEM = 8 × 3 900 zł = 31 200 zł netto + 5 lat gwarancji + lepsza wydajność.
Wariant C — 4 upgrade, 8 na ESU rok 2 + plan wymiany w 2027: 4 × 0 zł + 8 × 122 USD × 4 zł = ok. 3 900 zł netto za rok 2, daje 12 miesięcy na rozłożenie zakupu sprzętu na 2 kwartały. To zwykle najlepszy kompromis dla SMB.
Konsumencki ESU — 3 ścieżki krok po kroku
Ścieżka 1: 0 USD przez OneDrive Backup
- Zaloguj się do Windows 10 kontem Microsoft (nie kontem lokalnym).
- Otwórz Ustawienia → Konta → Kopia zapasowa systemu Windows.
- Włącz Zapamiętaj moje aplikacje oraz Zapamiętaj moje preferencje.
- Otwórz Ustawienia → Aktualizacja i zabezpieczenia → Windows Update.
- Kliknij baner Zarejestruj się teraz w sekcji ESU (pojawia się na zaktualizowanym Windows 10 22H2 build 19045.5131+).
- Wybierz Synchronizuj ustawienia — ESU aktywuje się bezpłatnie.
Warunek: konto Microsoft musi być kontem administratora (nie dziecięcym), Windows 10 musi być w wersji 22H2, urządzenie nie może być przyłączone do domeny ani Microsoft Entra.
Ścieżka 2: 1000 punktów Microsoft Rewards
- Zbierz 1000 punktów Microsoft Rewards (Bing Search, zakupy w Microsoft Store, gry Xbox).
- W kreatorze rejestracji ESU wybierz Wymień 1000 punktów Rewards.
- Punkty są pobierane jednorazowo, ESU rok 1 aktywuje się natychmiast.
Ścieżka 3: zakup za 30 USD
- W kreatorze ESU wybierz Kup za 30 USD.
- Płatność kartą lub PayPal — jedna licencja może być powiązana z maksymalnie 10 urządzeniami na tym samym koncie Microsoft.
- ESU aktywuje się w ciągu kilku minut.
Komercyjny ESU — gdzie kupić w Polsce 2026
Komercyjny ESU nie jest sprzedawany w sklepach detalicznych. Trzy oficjalne kanały:
- Volume Licensing (VLSC) — Microsoft Open Value, Open License, Enterprise Agreement. Wymaga umowy ramowej z Microsoft, minimum 5 stanowisk. Aktywacja MAK lub KMS.
- Cloud Solution Provider (CSP) — partner Microsoft (np. APN Promise, Action SA, Crayon, Softline). Można kupić od 1 sztuki, fakturowanie miesięczne, aktywacja przez Azure Arc.
- Bezpośrednio przez Microsoft Customer Agreement — dla dużych enterprise, negocjowane stawki.
Aktywacja: ESU dla Windows 10 wymaga zainstalowania klucza ESU MAK poleceniem slmgr /ipk <KLUCZ> i następnie slmgr /ato. Klucze są generowane w panelu VLSC lub portalu CSP. Dla floty 50+ PC praktyczniejsze jest wdrożenie przez KMS (Key Management Service) z odświeżaniem co 180 dni.
Dla klientów Windows 365 Cloud PC oraz Azure Virtual Desktop (Win 10) ESU jest wliczone w cenę subskrypcji — nie trzeba kupować osobno.
Gdzie kupić: konkretne kanały dla polskich firm
- APN Promise — największy polski partner Microsoft, CSP indirect, idealny dla 10–500 PC, fakturowanie PLN.
- Action SA / Action BD — dystrybutor, sprzedaje przez resellerów, dla flot 50+.
- Crayon Polska — duże enterprise, optymalizacja licencyjna.
- Softline Polska — kompleksowa obsługa, hybrydowy CSP+VLSC.
- Microsoft Volume Licensing Center bezpośrednio — wymaga umowy Microsoft Customer Agreement, dla 250+ stanowisk.
Dla małych firm (1–9 PC) CSP partnerzy Tier 2 (np. Aimedis, Bechtle, Atena) sprzedają od jednej sztuki z fakturowaniem miesięcznym przez portal Microsoft 365 Admin Center → Billing → Purchase services → Windows 10 Extended Security Updates
Co ESU NIE obejmuje
ESU to wyłącznie aktualizacje bezpieczeństwa krytyczne i ważne (poziom Critical i Important wg Microsoft Security Response Center). NIE obejmuje:
- Aktualizacji funkcjonalnych (feature updates) — Windows 10 zatrzymuje się na wersji 22H2 na zawsze.
- Wsparcia technicznego (telefon, czat, e-mail z Microsoft Support).
- Aktualizacji silnika Microsoft Defender — tylko aktualizacje sygnatur wirusów, bez ulepszeń silnika antywirusowego po 2026 r.
- Aktualizacji aplikacji Microsoft 365 (Word, Excel, Outlook) — Microsoft 365 Apps na Win 10 traci wsparcie 14 października 2025 r., choć Microsoft obiecuje aktualizacje zabezpieczeń do 10 października 2028 r. tylko dla klientów z ESU.
- Łatek poziomu Moderate i Low.
- Aktualizacji Edge, .NET Framework — to są osobne ścieżki serwisowe.
Migracja Windows 10 → Windows 11
Jeżeli sprzęt jest kompatybilny (TPM 2.0 + UEFI Secure Boot + procesor z listy zgodności), upgrade do Windows 11 jest BEZPŁATNY i ma sens przed kupnem ESU rok 2.
Krok po kroku
- Sprawdź zgodność: pobierz PC Health Check ze strony Microsoft.
- Wykonaj pełny backup (OneDrive, dysk zewnętrzny, obraz dysku Macrium Reflect Free).
- Pobierz Asystenta instalacji Windows 11 ze strony microsoft.com/software-download/windows11.
- Uruchom, zaakceptuj warunki, czekaj 60–90 minut.
- Po reboot masz 10 dni na rollback w Ustawienia → System → Odzyskiwanie → Wróć.
Szczegółowy przewodnik: Jak zaktualizować Windows 10 do 11 bez utraty danych.
Sprzęt niekompatybilny — czy obejść wymagania TPM?
Microsoft oficjalnie pozwala na instalację Win 11 na niewspieranym sprzęcie przez modyfikację rejestru HKLM\SYSTEM\Setup\MoSetup z kluczem AllowUpgradesWithUnsupportedTPMOrCPU=1. Takie instalacje nie otrzymują gwarantowanych aktualizacji — Microsoft zastrzega prawo do wstrzymania update'ów. Dla floty produkcyjnej i compliance to nieakceptowalne. Dla prywatnego PC entuzjasty — opcja na własne ryzyko.
Narzędzia społeczności (Rufus 4.x z opcją "Remove requirement for 4GB+ RAM, Secure Boot and TPM 2.0", WinPass11) automatyzują ten proces, ale ich użycie w środowisku firmowym łamie warunki EULA i unieważnia wsparcie producenta.
Alternatywy dla ESU
Linux Mint / Ubuntu — migracja zero-cost
Dla starszego sprzętu, na którym Win 11 nie wejdzie, Linux Mint 22 LTS lub Ubuntu 24.04 LTS to bezpłatna i bezpieczna alternatywa z wsparciem do 2029 r. (LTS = Long Term Support). Mint ma interfejs Cinnamon bardzo zbliżony do Windows, krótka krzywa uczenia. Obsługuje Office przez WPS Office lub LibreOffice + OnlyOffice, Microsoft 365 działa w przeglądarce.
Kto NIE może migrować: użytkownicy specjalistycznego software (CAD AutoCAD desktop, Adobe Creative Cloud, branżowy ERP), niektórych gier z anti-cheat (Valorant, Fortnite z Easy Anti-Cheat kernel-mode).
ChromeOS Flex — recykling sprzętu
Google ChromeOS Flex (dawniej CloudReady) instaluje się darmowo na PC z procesorem 64-bit od 2010 r. wzwyż. Pełne wsparcie Google do co najmniej 2032 r. Idealne dla biur z workflow opartym o Google Workspace, dla seniorów, dla terminali edukacyjnych.
Lekkie dystrybucje dla starego sprzętu
- Linux Lite — Ubuntu base + XFCE, działa płynnie na 2 GB RAM.
- Lubuntu / Xubuntu — oficjalne odmiany Ubuntu z LXQt/XFCE.
- Q4OS — najbardziej podobny do Windows XP/7 wizualnie, dla seniorów.
0patch — komercyjna alternatywa mikropatchowa
0patch od słoweńskiej firmy ACROS Security dostarcza tzw. mikropatche — kilkubajtowe łatki ładowane w pamięci procesu, bez modyfikacji plików systemowych. Cennik 2026:
| Plan | Cena/rok/urządzenie | Dla kogo |
|---|---|---|
| Free | 0 EUR | tylko 0-day publicznie ujawnione |
| Pro | 24,95 EUR (~108 zł netto) | małe firmy, profesjonaliści |
| Enterprise | 34,95 EUR (~150 zł netto) | centralne zarządzanie, multi-user, raportowanie |
0patch publicznie zadeklarował wsparcie Win 10 przez co najmniej 5 lat po EOS (do października 2030 r.) — dłużej niż ESU. Plus minusy:
Za: znacząco tańszy niż ESU rok 2/3, brak Microsoft Account, brak telemetrii Microsoft, działa na sprzęcie nieobsługiwanym przez Win 11.
Przeciw: nie pokrywa wszystkich CVE (decyzja ACROS, które łatać), brak pełnego compliance dla KNF/PCI-DSS (audytor może zakwestionować), aktualizacje Defender engine i .NET Framework są poza zakresem.
0patch w praktyce — co pokrywa
ACROS publikuje publiczną listę zaadresowanych CVE. Pokrycie wynosi ok. 70–85% krytycznych podatności miesięcznie — agencja priorytetyzuje te z aktywnymi exploitami in-the-wild. Dla 0-day publicznie ujawnionych przez Microsoft (bez Patch Tuesday) 0patch zwykle wydaje mikropatch w ciągu 24–72 godzin, często szybciej niż Microsoft. To unikalna wartość: 0patch chronił klientów przed PrintNightmare i Follina zanim oficjalne łatki ujrzały światło dzienne
Compliance — czy ESU wystarczy do audytu
Sektor finansowy (KNF, UKNF)
Rekomendacja D KNF i wytyczne UKNF wymagają wsparcia producenta dla systemu operacyjnego. ESU Microsoft formalnie spełnia ten warunek przez 3 lata. 0patch — kwestionowane, bo to third-party. Bez ESU/0patch sprzęt z Win 10 po październiku 2026 r. nie przejdzie audytu.
Sektor medyczny (RODO + Centrum e-Zdrowia)
Medyczne systemy SZOI/CSIOZ wymagają zabezpieczenia danych pacjentów wg art. 32 RODO. EOS systemu operacyjnego bez ESU = brak "odpowiednich środków technicznych" = ryzyko kar.
JST (Krajowe Ramy Interoperacyjności)
Rozporządzenie KRI z 2012 r. (§ 20) wymaga "zapewnienia wsparcia producenta". ESU = wsparcie OK. Bez ESU = naruszenie KRI, możliwe negatywne wyniki kontroli NIK.
Decision matrix — czy kupować ESU rok 2
Czy sprzęt obsługuje Windows 11 (PC Health Check)?
├── TAK → Upgrade do Win 11 (darmowy). NIE kupuj ESU.
└── NIE →
Czy są aplikacje LOB blokujące migrację albo branża regulowana?
├── TAK → ESU rok 2 (122 USD) jest uzasadnione.
└── NIE →
Czy budżet na nowy PC < 4500 zł netto?
├── TAK → Kup nowy laptop z Win 11. NIE kupuj ESU.
└── NIE →
Czy compliance wymaga oficjalnego wsparcia Microsoft?
├── TAK → ESU rok 2.
└── NIE → 0patch Pro (~108 zł/rok) lub Linux Mint (0 zł).
Rok 3 (2027–2028) i co dalej
Microsoft potwierdził dostępność ESU rok 3 dla klientów komercyjnych: 244 USD/urządzenie (skumulowanie: 427 USD za pełne 3 lata Y1+Y2+Y3). Po październiku 2028 r. żadnej oficjalnej ścieżki przedłużenia nie ma — wsparcie kończy się definitywnie po dekadzie.
Dla większości flot rok 3 jest nieracjonalny ekonomicznie: za 244 USD/rok można już kupić używany laptop biznesowy z Win 11. Rok 3 ma sens niemal wyłącznie dla aplikacji embedded (terminale POS, sterowniki przemysłowe, urządzenia medyczne) i tylko jako most do pełnej wymiany infrastruktury.
Dla konsumentów rok 3 (i rok 2) nie istnieje — Microsoft jasno komunikuje, że po 13 października 2026 r. osoby prywatne muszą zmigrować na Win 11, kupić nowy PC lub przejść na 0patch / Linux.
Podsumowanie i rekomendacja KluczeSoft
Dla firm z parkiem niekompatybilnym z Win 11 i branż regulowanych ESU rok 2 (122 USD) to uzasadniony wydatek — daje rok na uporządkowane wdrożenie nowej infrastruktury. Dla konsumentów rok 1 ścieżką OneDrive (0 zł) to no-brainer, ale po październiku 2026 r. trzeba przejść na Win 11 lub alternatywę. Dla sprzętu kompatybilnego z Win 11 upgrade jest darmowy — ESU nigdy nie powinno być pierwszym wyborem.
Potrzebujesz licencji Windows 11 Pro do upgrade'u floty? Sprawdź naszą ofertę Windows 11 Pro — klucze MAK Volume Licensing, faktura VAT, aktywacja w 5 minut. Dla floty 25+ stanowisk oferujemy konsultację licencyjną bezpłatnie: pomagamy dobrać optymalną ścieżkę (Win 11 Pro OEM, Pro Volume, lub 365 Business Premium z Windows 11 Enterprise), wystawiamy ofertę porównawczą i zarządzamy aktywacją MAK przez KMS w Twojej domenie Active Directory. Zapytaj o ofertę dla swojej organizacji — odpowiadamy w 24 godziny w dni robocze.
